Digitale Encyclopedie van Mierlo
Verken deze collectie in compacte paginaâs. Alleen de dossiers op deze pagina worden geladen.
Collectie
Oranjefeest in Mierlo in 1937 Oranjefeest in Mierlo in 1937 krijgt in Topics Expansion VI een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare laag van de Mierlose geschiedenis vertegenwoordigt. De afbakening is bewust: het dossier behandelt niet opnieuw het volledige hoofdthema waarin het onderwerp thuishoort, maar concentreert zich op de concrete persoon, instelling, gebeurtenis, […]
Boerderijtypen in een agrarisch dorp Mierlo kende tot ver in de twintigste eeuw een groot aantal boerderijen. Veel bewaarde voorbeelden behoren tot het Brabantse langgeveltype, waarin wonen, stal en bedrijfsruimte onder ÃĐÃĐn lang dak zijn samengebracht. Boerderijen stonden niet willekeurig verspreid. Hun ligging hing samen met oude akkers, beemden, zandwegen en gehuchten. Daardoor zijn zij […]
Ontmoetingsplaatsen vÃģÃģr het gemeenschapshuis CafÃĐs en herbergen waren vroeger belangrijke sociale knooppunten. Ze boden eten en drinken, maar functioneerden ook als vergaderplaats voor verenigingen, plek voor handel en soms als locatie voor feesten, veilingen of openbare bijeenkomsten. In oude kranten en foto’s van Mierlo verschijnen uiteenlopende horecagelegenheden langs doorgaande straten en bij dorpsfuncties. Namen en […]
Bewegend Mierlo uit de twintigste eeuw Historische film is een uitzonderlijke bron omdat niet alleen gebouwen maar ook beweging, gedrag en gebeurtenissen zichtbaar blijven. Een belangrijk deel van het Mierlose filmmateriaal is gemaakt door huisarts dr. Emiel Kerssemakers, die van 1934 tot 1974 in Mierlo werkte en veel dorpsactiviteiten met een filmcamera vastlegde. Heemkundekring Myerle […]
Een visueel geheugen van het dorp Oude foto’s tonen details die geschreven bronnen vaak niet vermelden: gevels, kleding, wegdek, winkelreclame, bomen, voertuigen en de manier waarop inwoners openbare ruimte gebruikten. Heemkundekring Myerle beheert een omvangrijke beeldbank met foto’s van personen, gebouwen, verenigingen en gebeurtenissen uit Mierlo en het historische werkgebied. Een foto is niet vanzelf […]
Boerderij en land als ÃĐÃĐn economische eenheid Een historische hoeve bestond niet alleen uit een boerderijgebouw. Tot de hoeve konden ook akkers, weilanden, beemden, heidegebruik en andere rechten behoren. Grote hoeven waren daardoor economische eenheden die generaties lang een vaste plaats in het landschap konden behouden. De Heren van Mierlo bezaten verschillende grote hoeven die […]
Oude maten en gewichten in Mierlo Oude maten en gewichten in Mierlo krijgt in Topics Expansion VI een zelfstandig dossier omdat dit onderwerp een eigen, herkenbare laag van de Mierlose geschiedenis vertegenwoordigt. De afbakening is bewust: het dossier behandelt niet opnieuw het volledige hoofdthema waarin het onderwerp thuishoort, maar concentreert zich op de concrete persoon, […]
Taal bewaart verdwenen werelden Oude dialectwoorden zijn vaak nauw verbonden met werkzaamheden en voorwerpen die uit het dagelijkse leven verdwenen. Landbouwgereedschap, textielwerk, onderdelen van een boerderij, voedselbereiding en lokale gebruiken hadden hun eigen woordenschat. Wanneer zo’n activiteit verdwijnt, verdwijnt vaak ook het woord uit actief gebruik. Daardoor kunnen woordenboeken en herinneringen informatie bewaren die in […]
Wegen zonder verharding Tot diep in de negentiende eeuw bestond het Mierlose wegennet grotendeels uit zandwegen. In 1876 telde de gemeente ongeveer vijftig kilometer aan straten, wegen en voetpaden. De gemeentelijke wegen waren toen nog onverhard; alleen delen van de provinciale route Geldrop-Mierlo-Helmond waren al met klinkers of grind verbeterd. Zandwegen waren sterk afhankelijk van […]
Van familie en liefdadigheid naar instelling Ouderen bleven vroeger meestal binnen familie of huishouden wonen. Wie arm, alleenstaand of hulpbehoevend was, kon echter afhankelijk worden van armenzorg of een gasthuis. Het Apostelhuis bood vanaf de zestiende eeuw een bijzondere vorm van georganiseerde opvang voor twaalf oude mannen. Toen het gebouw verviel, werden bewoners bij particulieren […]
Mechanisering verandert het werk In de negentiende eeuw veranderde de textielproductie in Zuidoost-Brabant ingrijpend. Mechanische aandrijving en grotere productie-eenheden maakten het mogelijk om meer doek met minder verspreide handarbeid te vervaardigen. Geldrop industrialiseerde eerder en sterker. Voor veel Mierlose thuiswevers betekende dat dat hun traditionele positie verzwakte. Sommigen gingen als loonarbeider in fabrieken werken, terwijl […]
Karelstein en De Kroon Naast Het Vertrouwen en Cambrinus kende Mierlo andere brouwerijen. Bij Huize Karelstein aan de Hekelstraat lag een brouwerij die in het kadaster met Antonie Keunen wordt verbonden. Willem Gooien bouwde in 1880 een brouwerij aan de Dorpsstraat. Na zijn faillissement werd het pand in 1887 verkocht aan Theodor Karel Daamen, die […]
Een breed sportdorp Naast voetbal, hockey, tennis en gymnastiek zijn in Mierlo veel andere sporten georganiseerd. Tafeltennis, judo, hardlopen, korfbal, paardensport, wielrennen en fitness behoren of behoorden tot het lokale sportlandschap. Sportcomplex De Weijer is geschikt voor uiteenlopende zaalsporten, waaronder badminton, basketbal, handbal, hockey, korfbal, rolschaatsen, tennis, voetbal en volleybal. Nieuwe sporten komen erbij Sportcultuur […]
Overval op het Oude Raadhuis in 1944 De overval op het Oude Raadhuis op 11 februari 1944 was een concrete verzetsactie in Mierlo. Het doel was niet een spectaculaire bezetting van het gemeentehuis, maar het ondermijnen van de administratieve middelen waarmee de bezetter inwoners kon oproepen en controleren. Juist daardoor past de actie in de […]
Parochieblad Houtvonken Parochieblad Houtvonken was decennialang een belangrijk communicatiemiddel in Mierlo-Hout. Het blad verbond kerk, scholen, verenigingen, bedrijven en inwoners en fungeerde daarmee als een lokaal geheugen van het dagelijks leven in de Houtse gemeenschap. Wat de bronnen laten zien Heemkundekring Myerle beschrijft Houtvonken als een blad dat vanaf 1968 de schakel vormde tussen kerk, […]
Parochiebladen als historische bron voor Mierlo Parochiebladen zijn voor lokale geschiedenis veel meer dan kerkelijke mededelingen. Zij bevatten overlijdensberichten, jubilea, verenigingsnieuws, advertenties, oproepen, evenementen en soms discussies over veranderingen in het dorp. Voor Mierlo is vooral het omvangrijke archief van Rond de Toren een belangrijke doorlopende bron. SeriÃŦle bron De kracht van een periodiek zit […]
Geestelijke leiding van de parochie Pastoors en kapelaans hadden in katholiek Mierlo lange tijd een invloedrijke positie. Zij verzorgden niet alleen de eredienst, maar waren ook betrokken bij onderwijs, armenzorg, verenigingen, bouwprojecten en de organisatie van het dagelijkse parochieleven. Een bekend negentiende-eeuws voorbeeld is pastoor Reinier Vissers. Hij speelde een belangrijke rol bij de ontwikkeling […]
Patentregisters van Mierlo Patentregisters vormen een bijzondere bron voor de economische geschiedenis van negentiende-eeuws Mierlo. Het patentsysteem werd in de Franse tijd ingevoerd en registreerde veel zelfstandige beroepsbeoefenaren en handelaren die voor hun bedrijf een patent nodig hadden. Daardoor kunnen de registers namen, beroepen en economische activiteiten zichtbaar maken die in algemene gemeentelijke overzichten nauwelijks […]
Katholieke vorming buiten schooltijd Een patronaat was bedoeld als georganiseerde ontmoetings- en vormingsplek voor katholieke jeugd, vooral jongens. Religieuze opvoeding, ontspanning en verenigingsactiviteiten kwamen er samen. Het Mierlose Patronaat werd in het begin van de twintigste eeuw gebouwd en kreeg een grote zaal met podium. Daardoor kon het naast jeugdwerk ook toneel, vergaderingen en andere […]
De uitbraak van 1636 Een van de bekendste vroege epidemieÃŦn in Mierlo is de pestuitbraak van 1636. Lokale bronnen plaatsen het begin van de uitbraak in het voorjaar in het gehucht Overakker. De ziekte kon in een gemeenschap met beperkte medische kennis en nauwe sociale contacten verwoestend uitpakken. Angst voor besmetting beÃŊnvloedde handel, bezoek en […]
Pestuitbraak in Mierlo in 1636 De pest van 1636 behoort tot de zwaarste gedocumenteerde ziekteperioden in de vroege Mierlose geschiedenis. Henk Simons reconstrueerde het verloop aan de hand van begraafregisters van de Heilige Luciaparochie en vergeleek het patroon met Geldrop. Voor 1635 overleden volgens zijn telling gemiddeld ÃĐÃĐn à twee inwoners per maand. Vanaf augustus […]
Grond en plantenmateriaal van heide en andere gronden Plaggen zijn dun afgestoken lagen vegetatie met een deel van de ondergrond. In het historische landbouwsysteem konden zij als strooisel in de stal worden gebruikt. Vermengd met dierlijke mest en ander organisch materiaal werden de plaggen later over akkers verspreid. Daarmee droegen zij bij aan de vorming […]
Jongerenorganisatie aan de Neerakkers Poervoe was een Mierlose jongerenorganisatie die van de gemeente een boerderij aan de Neerakkers ter beschikking kreeg. In hetzelfde gebied lag activiteitencentrum Het Karrewiel, dat door Stichting Jeugdbelangen werd gebruikt. Poervoe werd een ontmoetingsplaats voor jongeren en ontwikkelde een sterke relatie met muziek. De locatie maakte deel uit van een bredere […]
Kinderpokken in Mierlo Pokken vormden in de negentiende eeuw nog een reÃŦle bedreiging. Een goed gedocumenteerd Mierloos geval vond plaats in 1824, toen de veertienjarige Barbara Hartman ziek in Mierlo aankwam en natuurlijke pokken bleek te hebben. Zij overleed op 9 april. Er werden ook andere ziektegevallen vastgesteld. De burgemeester liet bij besmette woningen waarschuwingen […]
